Creëer je eigen rapport


Over ons
Hoofdstuk 1: Anticiperen om beter te beschermen
Hoofdstuk 2: Vergunnen en controleren
Hoofdstuk 3: Het beheer van onvoorziene gebeurtenissen
Hoofdstuk 4: Blik op de toekomst
Hoofdstuk 5: De interne werking van het FANC
Hoofdstuk 6: Jaarrekeningen 2016
Glossarium
 

HOOFDSTUK 4: BLIK OP DE TOEKOMST

Om vooruitgang te kunnen boeken, moet de expertise op het gebied van de bescherming tegen de risico’s van ioniserende straling steeds opnieuw kritisch in vraag worden gesteld. Dit bevragingsproces verloopt via intensieve inspanningen op het niveau van de internationale gemeenschap, door permanente uitwisselingen met de stakeholders, door de aanmoediging en de opvolging van het wetenschappelijk onderzoek en door de continue opleiding van de actoren van de betrokken sectoren.

Raadpleeg het rapport:

Dialoog en informatie-uitwisseling

Op internationaal niveau

Nationaal verslag opgesteld in het kader van het Verdrag inzake de nucleaire veiligheid

Ter voorbereiding van de volgende toetsingsvergadering van het Verdrag inzake de nucleaire veiligheid (VNV), overhandigde het FANC op 15 augustus 2016 de zevende editie van het Belgisch nationaal verslag over veiligheid van de kerninstallaties aan het IAEA . Dit verslag werd opgesteld in samenwerking met Bel V, ENGIE Electrabel en het SCK-CEN. De zevende toetsingsvergadering vindt plaats van 27 maart tot 7 april 2017 in de hoofdzetel van het IAEA, te Wenen.

Met dit verslag wordt voldaan aan het engagement dat België aanging als verdragsluitende partij van het Verdrag inzake de Nucleaire Veiligheid (NSC), dat in 1996 in werking trad.

Op vrijwillige basis worden in dit verslag ook de onderzoeksreactoren BR1 en BR2 van het Studiecentrum voor Kernenergie (SCK-CEN) behandeld.

In dit nieuw verslag wordt ook bijzondere aandacht besteed aan de volgende onderwerpen, waarop de volgende toetsingsvergadering van de verdragsluitende partijen zich zal toeleggen:

  • De uitvoering van acties voor de verbetering van de veiligheid “post-Fukushima”;
  • De inspanningen die werden geleverd ter uitvoering van de doelstellingen van de verklaring van Wenen;
  • Het antwoord op de uitdagingen en acties bedoeld om de veiligheid te verbeteren, die op de vorige toetsingsvergadering (2014) werden geïdentificeerd.

Het FANC werkte vervolgens mee aan het vervolg van het onderzoeksproces van het VNV, wat erin bestond om de rapporten van andere contractpartijen van het VNV te onderzoeken en er vragen over te stellen. Tegelijkertijd ontving het Agentschap ongeveer 90 vragen over zijn rapport, die tegen eind februari 2017 beantwoord moeten worden.

Op Europees niveau

Jaarlijkse vergadering van het Radioactieve Stoffen Comité van de OSPAR-Conventie

Het FANC organiseerde, als autoriteit die België vertegenwoordigt, in zijn lokalen de jaarlijkse vergadering van het Radioactieve Stoffen Comité (RSC-Radioactive Substances Committee) van de OSPAR-Conventie (Conventie voor de Bescherming van het Mariene Milieu in het Noordoostelijke Deel van de Atlantische Oceaan) op 9, 10 en 11 februari 2016.

Verschillende thema’s kwamen op deze internationale vergadering aan bod. Het officiële verslag van de vergadering met een gedetailleerde beschrijving van het verloop van de werkzaamheden van het Comité kan worden gedownload op de website van OSPAR.

Tijdens deze vergadering legden de stakeholders zich toe op het ontwerp van het vierde periodieke verslag over de evaluatie van de uitvoering van de doelstellingen van de OSPAR-Conventie (tegen 2020 zouden de kunstmatige radioactieve lozingen de nulwaarde moeten benaderen en de gehaltes van natuurlijke radioactieve stoffen in de buurt van de achtergrondstraling moeten liggen). In dit verslag worden alle werkzaamheden van het RSC tot eind 2015 beschreven. De voltooiing van het verslag is voorzien voor eind april 2016.

Dit vierde verslag behandelt zowel de nucleaire sectoren (productie en verrijking van splijtstof, kerncentrales, opwerking, onderzoek en ontwikkeling), als de niet-nucleaire sectoren (extractie van gas en petroleum, evenals de medische sectoren, NORM,…). M.b.t. de nucleaire sector kan via statistische gegevens duidelijk worden aangetoond dat de OSPAR-doelstellingen worden nageleefd. Voor de niet-nucleaire sector is het daarentegen op dit ogenblik onmogelijk om reeds conclusies te trekken, aangezien de verzamelde gegevens qua aantal en kwaliteit hiertoe nog niet volstaan.

Bilaterale vergadering tussen de Belgische nucleaire veiligheidsoverheden en nucleaire veiligheidsoverheden uit andere landen

Op 5 en 6 april 2016 verwelkomde het FANC in zijn kantoren te Brussel een delegatie experts van de Duitse nucleaire veiligheidsoverheden en hun wetenschappelijke adviesraad. Een tweede bilaterale vergadering vond plaats op 1 december 2016 in Bonn, in de lokalen van de Duitse nucleaire veiligheidsoverheid.

Deze bilaterale vergaderingen tussen de nucleaire veiligheidsoverheden beogen de invoering van een overeenkomst tussen Duitsland en België rond de samenwerking en de uitwisseling van informatie en ervaringen op het vlak van nucleaire veiligheid en stralingsbescherming. Na de ondertekening eind 2016 van het akkoord tussen de Belgische vicepremier en minister van Veiligheid en Binnenlandse Zaken en de Duitse Minister van Leefmilieu, werd de Belgisch-Duitse bilaterale Commissie opgericht. Terwijl die Commissie minstens eenmaal per jaar bijeenkomt, kunnen werkgroepen worden opgericht om specifieke thema’s vaker te bespreken.

Tijdens deze vergaderingen bespraken de delegaties van beide landen de huidige situatie van de Belgische en Duitse nucleaire inrichtingen. De gesprekken concentreerden zich vooral op de heropstart van de reactoren Doel 3 en Tihange 2. De experts van het FANC en Bel V beantwoordden de vragen van de Duitse experts. Verder kwamen ook onder meer de uitvoering van de actieplannen die werden opgesteld na de stresstests, de harmonisering van de noodplannen en de ontmanteling van de kerncentrales aan bod. Bij een bezoek aan de kerncentrale in Tihange konden de experts van de Duitse delegatie, in het gezelschap van enkele Belgische en Luxemburgse experts, ter plaatse de werken bekijken die worden uitgevoerd voor de verdere verbetering van de veiligheid van de installaties. Tot slot werden ook nog afspraken gemaakt over de verdere samenwerking.

Een eerste gekruiste inspectie van de veiligheidsautoriteiten van België en Duitsland vond eind 2016 plaats in de kerncentrale van Mülheim-Kärlich die ontmanteld wordt. Deze inspecties, voorzien in het kader van de bilaterale commissie, zullen met regelmatige tussentijd plaatsvinden in België en in Duitsland.

Het FANC zat in 2016 ook samen met de nucleaire veiligheidsoverheden uit onder meer Frankrijk, Luxemburg, Nederland en Zwitserland. Dit overleg waarborgt de continue uitwisseling van informatie en ervaringen in de praktijk in het kader van nucleaire veiligheid en stralingsbescherming.

Activiteiten in het kader van EACA

Elk jaar neemt het FANC actief deel aan de vergadering en de activiteiten van de European Association of Competent Authorities op het vlak van vervoer van radioactieve materialen (EACA), samen met zijn Europese collega’s.

De aanpak van de organisatie bestaat erin om een gemeenschappelijke en geharmoniseerde visie te ontwikkelen van de reglementeringen die van toepassing zijn op het vervoer van radioactieve stoffen in Europa. Het doel is om een hoog veiligheidsniveau te behouden en te versterken voor het vervoer van radioactieve stoffen door de uitwisseling van goede praktijken tussen bevoegde instanties en samen te werken rond bepaalde kernthema’s.

De 12e vergadering van de associatie vond plaats op 10 en 11 mei 2016 in Den Haag, in Nederland. Het FANC was daar vertegenwoordigd. Verschillende technische onderwerpen in verband met het vervoer van radioactieve materialen werden er besproken. De vergadering bood de deelnemers ook de gelegenheid om een gemeenschappelijk standpunt uit te werken over verschillende onderwerpen, waaronder bepaalde reglementaire aspecten zoals de omzetting van de Europese richtlijn 2013/59/Euratom tot vaststelling van de basisnormen voor de bescherming tegen de gevaren verbonden aan de blootstelling aan ioniserende straling en de wijzigingen van de modale regelgeving voor het vervoer van gevaarlijke goederen ADR/RID/ADN.

Frans-Belgische werkgroep
Vervoer van radioactieve materialen

Op 1 juli 2016 vond in de lokalen van het FANC te Brussel een vergadering van de Franse-Belgische werkgroep over het vervoer van radioactieve materialen plaats. Vertegenwoordigers van de Franse instellingen ASN en IRSN en het FANC namen hieraan deel.

Ze bespraken onder meer de balans van de vervoersincidenten in 2016, de mogelijkheden van gekruiste inspecties in 2016, de verschilende dossiers van collomodellen die worden geëvalueerd door de twee autoriteiten en verschillende projecten van reglementaire wijzigingen.

 

Op nationaal niveau

Rondetafel over het dosimetrisch toezicht van werknemers

Op 23 februari vond in de lokalen van het FANC een rondetafel plaats over het dosimetrisch toezicht van werknemers.

Hierbij werden de stand van zaken van het blootstellingsregister, evenals de planning van de volgende fasen voorgesteld. Er werd aan de betrokkenen een demonstratie gegeven van de toepassing van de dosimetrische gegevensuitwisseling die het FANC ontwikkelde (diensten voor fysische controle en dosimetriediensten). Via deze applicatie kunnen de externe gebruikers de gegevens uploaden en wordt de kwaliteit en de conformiteit van de gegevens gecontroleerd. Na deze rondetafel werd de applicatie ter beschikking gesteld van de gebruikers die deze voortaan kunnen gebruiken om de dosimetriegegevens van de werknemers die ze opvolgen over te maken.

Er werd op deze rondetafel tevens een overzicht gegeven van de distributie van de beroepshalve blootstelling in 2013 in België. Hieruit is gebleken dat de helft van de beroepshalve blootgestelde werknemers uit de medische sector komt en dat de hoogste blootstellingwaarden tevens ook in dat domein worden opgetekend (in het bijzonder bij de cardiologen en de interventionele radiologen), terwijl bijna de helft van de collectieve blootstelling te wijten is aan natuurlijke bronnen, in het bijzonder in de luchtvaartsector. Deze resultaten werden in de databank van het platform ESOREX opgenomen waarin de distributie wordt weergegeven van de beroepshalve blootstellingen in verschillende Europese landen.

Ten slotte was de rondetafel dé gelegenheid om de sector te raadplegen over het thema van de dosimetrie van de werknemers in het kader van de omzetting van de BSS. Een lijst met de onderwerpen, evenals de gekozen aanpak voor de behandeling ervan binnen onze nationale regelgeving, werd voorgesteld aan de stakeholders. Bij de te behandelen onderwerpen werd met name de monitoring van de ooglens en de extremiteiten vermeld, alsook de berekening van de dosis in geval van een dubbele dosimetrie, of ook nog de aftrek van de achtergrondstraling. Er werden referenties (normen, technische documenten, wetenschappelijke studies, …) voorgesteld als basis voor de opstelling van richtlijnen voor de geïdentificeerde onderwerpen.

De stakeholders konden hun commentaren over de aanpak die het FANC voorstelde, evenals bepaalde onderwerpen, opsturen. Daarmee zal bij de eindredactie van de teksten in 2017 rekening worden gehouden.

Rondetafel over Vervoer

Op 4 februari organiseerde het FANC de derde rondetafel “Vervoer” , waarop meer dan 70 deelnemers aanwezig waren. De toekomstige modaliteiten die van toepassing zullen zijn op “het vervoer van radioactieve stoffen”, met de bedoeling om hoofdstuk VII van het ARBIS grondig te hervormen, werden hierbij voorgesteld.

Vervolgens werden nog verschillende onderwerpen behandeld, zoals de beveiliging van het vervoer van radioactieve stoffen, internationale regelgeving, de feedback van 2015 (inspecties – meldingen – maandverslagen – gebeurtenissen) en informatie over de registratie van vervoerders in Frankrijk.

 

Opleidingen georganiseerd door het FANC

Internationale opleiding beveiliging radioactieve materialen

Van 15 tot 18 februari organiseerde het projectteam RAMAS (Radioactive Material Security) een opleidingsweek in samenwerking met het IAEA, getiteld “National Training Course on Radioactive Source Security”. De doelgroep van deze opleiding bestond uit enkele personeelsleden van het FANC (inclusief niet-security diensten), Bel V, Controlatom en verschillende operatoren van sites met hoogactieve radioactieve bronnen.

De agenda bestond uit een mix van theoretische modules over beveiliging, illustratieve video’s, oefeningen, discussies en een bezoek aan het Erasmus Ziekenhuis in Brussel. In verschillende onderdelen werd ook de link gemaakt met de toekomstige Belgische aanpak, hoewel het niet het doel van deze opleiding was om in detail in te gaan op de regelgeving in voorbereiding.

Uit de evaluatieformulieren blijkt dat de cursus een positieve impact had op zowel de “security awareness” van de deelnemers, als op hun effectieve kennis over de besproken onderwerpen.

Workshop Trustworthiness

Er werd een workshop over het aspect ‘Trustworthiness’ georganiseerd op 27 (Nederlandstalig) en 29 (Franstalig) juni 2016 in samenwerking met de Nationale Veiligheidsoverheid. Het doel van deze workshop was de veiligheidsofficieren van bedrijven binnen de nucleaire sector op het belang te wijzen van het systeem van veiligheidsmachtigingen, veiligheidsattesten en toegangsvergunningen en tevens de verantwoordelijkheden van de veiligheidsofficier in herinnering te brengen.

Tijdens de workshop werd de procedure voor het aanvragen van veiligheidsattesten en toegangsvergunningen herhaald voor de veiligheidsofficieren van de firma’s die nieuw zijn binnen de sector. Vervolgens werd gekeken naar de verhoogde dreiging in België en het belang van de trustworthiness checks, met eveneens een bijzondere aandacht voor de ‘insider threat’. Er werd benadrukt dat deze check echter maar momentopnames zijn. De personen die een veiligheidsmachtiging/veiligheidsattest/toegangsvergunning bezitten moeten nadien ook verder opgevolgd worden. Dit is mede een taak van de veiligheidsofficier, in samenwerking met andere diensten binnen de firma. Indicatoren van relevante wijzigingen in het leven van de werknemers moeten worden opgevolgd en indien nodig moet de informatie doorgegeven worden aan de bevoegde diensten. De Nationale Veiligheidsoverheid lichtte de mogelijkheden en bevoegdheden van de veiligheidsofficier binnen dit systeem van opvolging toe.

Lente- en herfstsymposium radiologie

Artsen die vergund zijn voor het gebruik van ioniserende straling voor medische doeleinden, dienen hun kennis en bekwaamheid op het gebied van de stralingsbescherming op peil te houden en te vervolmaken, in het kader van een permanente vorming op universitair niveau om hun vergunning te kunnen behouden of verlengen. In dit kader stimuleert het FANC deelname aan lokale, regionale, nationale en internationale vormingsinitiatieven.

In 2016 organiseerde het FANC ook zelf een lente- en een herfstsymposium rond radiologische toepassingen. De topics die aan bod kwamen waren o.m. de veiligheidscultuur in de medische diensten waar gebruik gemaakt wordt van röntgenstralen, de rechtvaardiging van medische beeldvorming, het gebruik van dosismanagement systemen, problemen met de stralingsbescherming van de patiënt in de dagelijkse praktijk, medische stralingsfysica in de radiologie en beeldwaliteit met verminderde stralingsdosis in de interventionele radiologie.

Opleiding van de chauffeurs en veiligheidsadviseurs

Het FANC leidt vrachtwagenchauffeurs op voor het vervoer van radioactief materiaal. Dat materiaal is van klasse 7 volgens de Europese ADR-overeenkomst betreffende het internationaal vervoer van gevaarlijke goederen over de weg. In 2016 telde de basisopleiding 32 deelnemers en de vervolmakingscursus 41 deelnemers.

Nadat zij de specialisatie- of bijscholingscursus hebben gevolgd en geslaagd zijn voor het examen, verkrijgen de houders van het opleidingsgetuigschrift van ADR-bestuurder de uitbreiding tot klasse 7, die wordt afgeleverd door het FANC.

Ten slotte erkende het FANC twee instellingen die de opleiding veiligheidsadviseur klasse 7 geven, Vinçotte Controlatom en Dangerous Goods. Het FANC organiseert het examen en kent het opleidingsgetuigschrift toe. In 2016 namen 18 personen deel aan het examen, waarvan er één niet geslaagd was.

 

Klachtenbeheer

Het FANC hecht groot belang aan de kwaliteit van zijn diensten en werkte daarom een procedure voor klachtenafhandeling uit. Door middel van klachten drukken de klanten hun ontevredenheid uit over de geleverde diensten van het FANC. In dit opzicht zijn klachten een waardevol instrument in termen van feedback en kunnen ze nuttig zijn om de kwaliteit van onze producten en geleverde diensten te verbeteren. De klachten dragen tevens bij aan de permanente optimalisering van de werking van de organisatie.

 

WILT U MEER WETEN?

Federaal Agentschap voor Nucleaire Controle
Ravensteinstraat 36, 1000 Brussel - België
T: +32 (0)2 289 21 11 - F: +32 (0)2 289 21 12

WILT U MEER WETEN?

Federaal Agentschap voor Nucleaire Controle Ravensteinstraat 36, 1000 Brussel - België
T: +32 (0)2 289 21 11 - F: +32 (0)2 289 21 12

Copyright 2017

made with passion @comfi

Copyright 2017

made with passion @comfi